قصه پر غصه الیت و آتشی که بر جان هیرکانی افتاد

خبرگزاری مهر، گروه جامعه: ساعت هنوز به هفت بامداد نرسیده بود که بوی دود، از میان مه سرد پاییزی دره های الیت، خودش را به جاده چالوس رساند. مردمی که از ساعات نخست صبح در مسیرهای روستایی رفت وآمد داشتند، همان لحظه که کوهستان هنوز زیر سایه روشن صبحگاهی جا خوش کرده بود، فهمیدند حادثه ای بزرگ تر از یک آتشسوزی معمولی در راه می باشد. شعله هایی که از نیمه شب گاه به گاه در شیب جنگل دیده می شد، حالا گسترده تر و سرکش تر شده بود؛ گویی جنگل هیرکانی، این میراث هزاران ساله، درحال سوختن بود. با روشن شدن هوا، دود از چند نقطه مختلف برخاست و بلا فاصله وضعیت به ستاد مدیریت بحران کشور گزارش شد. کمی بعد، با رسیدن مسئولان به منطقه، ستاد بحران کشور در روستای الیت تشکیل شد؛ جلسه ای فوق العاده با حضور رییس سازمان مدیریت بحران کشور، استاندار مازندران و رییس سازمان حفاظت محیط زیست. حضور این سطح از مسئولان در لحظات آغازین روز، نشان از حساسیت و گستردگی حادثه داشت. در بین ازدحام خودرو های امدادی، استاندار مازندران اظهار داشت: از همان دقایق اول نیروهای بومی، مردمی و مدیریت بحران در منطقه حاضر بودند، اما وزش باد امان نداد. هر لحظه که باد تغییر جهت می داد، شعله ها باردیگر جان می گرفتند. در ارتفاعات، صدای ریزش شاخه های خشک شده زیر پای آتش نشانان به گوش می رسید. آنان کوله های آب، ابزارهای دستی و شلنگ های سبک را بر دوش داشتند و بسمت بخش های صعب العبور جنگل حرکت می کردند. کمی جلوتر، گروهی دیگر از نیروهای مردمی با بطری های آب، بیل، سبدهای خاک و شاخه های درختان بسمت خطوط آتش می دویدند. در این بین، خبر رسید که ارتش و سپاه بار دیگر عملیات اطفای هوایی را آغاز نموده اند. صدای هلی کوپترها که از دور شنیده می شد، امید کوتاهی در بین صدای زبانه های آتش به وجود می آورد. هواپیماهای آب پاش در چند نوبت بر فراز جنگل ظاهر شدند و آب و مواد بازدارنده را روی نقاط بحرانی پاشیدند. با این وجود، آتش بازهم در دل جنگل سنگر گرفته بود.

آتش سوزی جنگل های الیت بازهم کنترل نشده؛ تلاش گسترده نیروهای زمینی و هوایی ادامه دارد

هادی کیا دلیری معاون آموزش و مشارکت های مردمی سازمان محیط زیست در گفتگو با خبرنگار مهر درباره ی آخرین وضعیت آتشسوزی جنگل های الیت اظهار داشت: شدت آتشسوزی های اخیر در منطقه به مراتب بیشتر از سالهای گذشته گزارش شده است؛ مناطقی که پیشتر شاهد بارندگی باران و برف بوده اند، امسال به صورت کامل خشک شده و وجود حجم بالای لاشبرگ، شرایط را برای توسعه آتشسوزی بسیار مستعد کرده است. به قول هادی کیا دلیری، نوعی از این آتشسوزی ها درحال حرکت بوده و برخی کانون ها نیز به شکل پنهان از نقاط دیگر سر برمی آورند که وضعیت را پیچیده تر می کند. وی افزود: به علت صعب العبور بودن منطقه، رسیدن نیروهای زمینی به محل آتشسوزی حدود شش ساعت زمان می برد و به همین علت نیروهای هوایی و زمینی به شکل هم زمان بسیج شده اند. نیروهای مردمی، منابع طبیعی و محیط زیست نیز در عملیات اطفا مشارکت گسترده ای داشته اند. کیا دلیری افزود: هواپیماهای آب پاش همچون ایلوشن تابحال چندین نوبت مبادرت به رهاسازی آب کرده اند. وی ضمن اشاره به سرعت گسترش آتش و سطح بالای لاشبرگ اضافه کرد: با وجود تلاش ها، هرچند از شدت آتش سوزی نسبت به روزهای گذشته کاسته شده، اما آتشسوزی بازهم کنترل کامل نشده است. معاون آموزش و مشارکت های مردمی سازمان محیط زیست تاکید کرد: برای خاموش شدن طبیعی آتش ضروری است حداقل ۸ تا ۱۰ میلی متر بارش رخ دهد تا خاک خنک شود، موضوعی که در وضعیت فعلی محقق نشده و بنابراین عملیات انسانی بسیار گسترده تری لازم است. به نقل از ایشان، سازمان محیط زیست همه ۴۰ نیروی مستقر خود در منطقه را به محل اعزام کرده و از آنجائیکه حضور در این منطقه نیازمند توان جسمانی بالاست، هر نیرویی امکان حضور در عملیات را ندارد. با وجود حضور گسترده نیروهای مردمی، وی تصریح کرد که تجمع بیش از اندازه می تواند مدیریت عملیات را دشوارتر کند، هرچند تعداد نیروی زمینی برای ادامه کار کافی است. کیا دلیری با اعلان اینکه قسمتی از آتش پراکنده است و مه و دود محبوس در دره کار خلبانان را سخت تر کرده، اظهار داشت: آتش هنوز به صورت کامل مهار نشده اما شدت آن نسبت به روزهای قبل کاسته شده است. او در آخر گفتگو، اضافه کرد: نتیجه دقیق وضعیت باید امشب مشخص شود، چونکه آتش در تاریکی بیشتر خویش را نشان داده است و حتی بعد از مهار ظاهری نیز ضروری است طی چند روز تا ده روز منطقه به صورت مداوم پایش شود، برای اینکه امکان شعله ور شدن باردیگر آتش از زیر لایه های خاک وجود دارد.

آتش سوزی جنگل های الیت چالوس؛ عملیات پیچیده با ۳۵ تیم و ۴۰۰ نیرو ادامه دارد

حسین ظفری سخنگوی مدیریت بحران کشور اظهار داشت: با آغاز فصل پاییز و افزایش برگ ریزان در جنگل های شمال کشور، همراه با کاهش بارش و ادامه گرمای هوا، خطر آتشسوزی در جنگل های شمال شدت گرفته است. از ۲۴ آبان ماه آتشسوزی در منطقه الیت مخزن آباد چالوس با وزش باد شدت بیشتری یافته است؛ در حالیکه طی روزهای قبل از آن نیز آتش سوزی در این محدوده گزارش شده بود. وی افزود: بعد از اعلام وضعیت اضطراری، مدیریت بحران استان با اعزام نیروهای منابع طبیعی و محیط زیست عملیات اطفای آتش سوزی زمینی را شروع کرد. نقطه اصلی آتشسوزی با اولین آبادی حدود ۵ کیلومتر فاصله دارد و شیب بالای ۸۰ درصد و صخره ای بودن مسیر، سرعت حرکت نیروها را کاهش داده است. سخنگوی مدیریت بحران کشور عنوان کرد: مدیرکل مدیریت بحران استان، فرماندار چالوس و فرماندار مرزن آباد در محل حادثه حضور دارند و عملیات را هدایت می کنند. منطقه از همان روز نخست به چهار بخش عملیاتی تقسیم شد و نیروهای منابع طبیعی، محیط زیست، تیم های کوهنوردی و گروههای مردمی و طبیعت دوست از چهار جبهه مشغول اطفای آتش سوزی هستند. وی افزود: حالا ۳۵ تیم اطفای زمینی با مجموع حدود ۴۰۰ نیرو در منطقه مستقر شده اند. شیب زیاد، صخره ای بودن محدوده و وجود حجم بالای لاشبرگ ها و درختان شکسته که با گسترش آتش شعله ور می شوند، عملیات را به یکی از پیچیده ترین اطفای آتش سوزی های سالهای اخیر تبدیل نموده است.
با پیشروی آتش و سخت تر شدن وضعیت، تعداد نیروهای عملیاتی افزایش پیدا کرد. بیشتر از ۴۰۰ نیروی مدیریت بحران و داوطلب مردمی از استانهای دیگر به منطقه رسیدند. اتوبوس ها یکی بعد از دیگری در اردوگاه موقت بحران توقف می کردند و نیروها با کوله های کوچک و لباس های کار پیاده می شدند. در مسیرهای جنگلی، دود به حدی غلیظ شده بود که حتی آفتاب ظهر نیز نتوانست آنرا کنار بزند. آتش نشانان هر چند متر یک دفعه مجبور بودند مکث کنند و ماسکهای خویش را تنظیم کنند. صدای خش خش برگ ها و فرو ریختن تنه های نیم سوخته، سکوت کوهستان را پر کرده بود. در ستاد بحران، تیم های تخصصی نقشه خوانی و تحلیل مسیر آتش، مدام بر نمایشگرها وضعیت را بررسی می کردند. وزش باد لحظه ای متوقف و باردیگر آغاز می شد، و این نوسان همان چیزی بود که عملیات را غیرقابل پیشبینی می کرد. اعلام گردید که اولویت نخست، صیانت از روستاهای پایین دست و ممانعت از رسیدن شعله ها به باغ ها و خانه های مردم است.

نیروهای داخلی و کمک های بین المللی برای مهار آتشسوزی جنگلها بسیج شدند

شینا انصاری، رییس سازمان حفاظت محیط زیست هم در این اظهار داشت: عرض احترام دارم خدمت مردم شریف ایران و لازم می دانم ضمن تشکر از زحمات فعالین محیط زیست، مردم محلی، محیط بانان و جنگلبانانی که برای اطفای آتش سوزی تلاش کردند، تاکید کنم که این نیروها تمام قد پای کار بودند. وی ادامه داد: سازمان حفاظت محیط زیست گزارشی را در جلسه روز چهارشنبه برای اعضاء دولت ارایه کرد تا امکانات و تجهیزات ضروری جهت مواجهه با آتش سوزی تقویت شود. در طول این مدت، تبادل نظر های مختلفی نیز انجام گرفته، بخصوص از طرف استاندار محترم به عنوان رییس مدیریت بحران استان با وزارت دفاع و وزارت کشور، تا همه امکانات داخلی برای اطفای آتش سوزی تجمیع شود. ان شاءالله تلاش می نماییم از تمام ظرفیتهای داخلی استفاده گردد. وی ضمن اشاره به کمک های بین المللی عنوان کرد: از روز گذشته که موضوع کمک های خارجی عنوان شد، با پیگیری وزارت امور خارجه، امروز دو فروند هواپیمای تخصصی اطفای حریق، یک فروند هلیکوپتر و هشت نیرو از طرف دولت ترکیه اعزام می شوند. همین طور این ظرفیت نیز وجود دارد که در صورت نیاز، از دولت روسیه کمک دریافت شود. رییس سازمان حفاظت محیط زیست تصریح کرد: با عنایت به تشدید خشکسالی ها و استمرار کم بارشی ها، نیاز مبرم داریم که یگان ویژه ای ذیل ستاد مدیریت بحران برای اطفای آتش سوزی جنگلها، شامل جنگل های زاگرس و هیرکانی تشکیل گردد. برای ممانعت از گسترش آتشسوزی ها، ضروری است واکنش سریع و به هنگام داشته باشیم و این مورد را به جد پیگیری می نماییم. جنگل های هیرکانی، که میلیونها سال عمر دارند، بار دیگر قربانی بی رحمی آتش شدند؛ اما این دفعه در الیت چالوس، مردم و نیروهای امدادی شانه به شانه ایستادند تا نگذارند شعله ها ردی عمیق تر بر این میراث کهن بگذارند. آتشسوزی جنگل های هیرکانی الیت چالوس با شدت بالا ادامه دارد و با وجود کاهش نسبی شعله ها در بعضی نقاط، کنترل کامل آتش سوزی هنوز محقق نشده است. نیروهای زمینی و هوایی با بیشتر از ۴۰۰ نفر از نیروهای امدادی، داوطلب و تخصصی، در سخت ترین شرایط صعب العبور منطقه مشغول عملیات مهار هستند و تمرکز اصلی بر صیانت از روستاها، باغ ها و خانه های پایین دست است. کارشناسان اخطار می دهند که بدون بارش کافی، آتش ممکنست باردیگر شعله ور شود و نیاز به پایش مستمر و اقدامات گسترده انسانی در ایام آتی وجود دارد. تلاش همه نیروها و مشارکت مردمی، نشان از همبستگی و حساسیت بالای جامعه در صیانت از میراث طبیعی هزاران ساله شمال کشور دارد.
به طور خلاصه به سبب صعب العبور بودن منطقه، رسیدن نیروهای زمینی به محل حریق حدود شش ساعت زمان می برد و به همین علت نیروهای هوایی و زمینی به صورت هم زمان بسیج شده اند. در مسیرهای جنگلی، دود به حدی غلیظ شده بود که حتی آفتاب ظهر هم نتوانست آن را کنار بزند. وی ضمن اشاره به کمک های بین المللی عنوان کرد: از روز گذشته که مبحث کمک های خارجی عنوان شد، با پیگیری وزارت امور خارجه، امروز دو فروند هواپیمای تخصصی اطفای حریق، یک فروند هلیکوپتر و هشت نیرو از سوی دولت ترکیه اعزام می شوند.